Bản đồ Ẩm thực VN
Photo: DXLINH / Public domain

Cà phê Buôn Ma Thuột

Chỉ dẫn địa lý cà phê Việt Nam duy nhất được bảo hộ tại 32 quốc gia, nhưng thực chất là Robusta chứ không phải Arabica mà giới sành cà phê thường ca ngợi
📍 Buôn Ma Thuột - khu vực thành phố Buôn Ma Thuột cũ, phường Tân Lợi (khu vực Bảo tàng Thế giới Cà phê, "Thành phố Cà Phê")🏆 Cấp độ thánh địa ẩm thực · Đồ uống☕ Chỉ dẫn địa lý cho "giống Robusta ngon nhất thế giới"

Trong khuôn viên rộng 45 hecta của Bảo tàng Thế giới Cà phê tại "Thành phố Cà Phê" thuộc phường Tân Lợi, kể từ khi khai trương năm 2018 đến nay đã đón hơn 5 triệu lượt khách tham quan. Bên ngoài khu trưng bày, từng giọt cà phê phin đen đậm đà nhỏ xuống, hạt cà phê ở đây phần lớn đến từ cao nguyên đất đỏ bazan trải dài hàng chục cây số xung quanh - Buôn Ma Thuột từ lâu không chỉ là tên một thành phố, mà đã trở thành đại danh từ của chính cà phê Việt Nam.

Chỉ dẫn địa lý duy nhất của cà phê Việt Nam được bảo hộ tại 32 quốc gia, kết luận chính trị chính thức định vị "thành phố cà phê thế giới"

Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam ngày 14-10-2005 đã ra Quyết định số 806 công nhận chỉ dẫn địa lý "Cà phê Buôn Ma Thuột", ngày 11-05-2020 tiếp tục ra Quyết định số 1575 cập nhật văn bằng bảo hộ hiện hành, đây là chỉ dẫn địa lý cà phê Việt Nam duy nhất được đăng ký bảo hộ tại 32 quốc gia trên thế giới, có thể đối chiếu chéo qua trang chính thức ipvietnam.gov.vn và báo địa phương baodaklak.vn. Ban Bí thư Trung ương Đảng ngày 16-12-2019 còn ra Kết luận số 67 chính thức định vị Buôn Ma Thuột là "thành phố cà phê của thế giới", cộng thêm việc các hãng truyền thông quốc tế như Warner Bros. Discovery, CNN nhiều lần đưa tin chuyên đề với chủ đề "thủ phủ cà phê", mật độ xác nhận chính thức và quốc tế trong đợt khảo sát này thuộc hàng cao nhất.

Làm rõ thật thà: phần lớn là Robusta chứ không phải Arabica mà giới sành cà phê thường ca ngợi, bảo tàng cũng là địa danh thương mại tư nhân

Cần nói thẳng, cà phê Buôn Ma Thuột tuyệt đại đa số là giống Robusta (cà phê vối), không phải giống Arabica thường được giới cà phê đặc sản ca ngợi. Người Pháp khoảng năm 1857 đưa cà phê vào Việt Nam, năm 1914 chọn cao nguyên Buôn Ma Thuột để trồng chuyên canh, giống thử nghiệm sớm nhất thực ra là Arabica, do bệnh gỉ sắt hoành hành mới chuyển sang trồng đại trà Robusta vào thập niên 1920, và từ đó xác lập định vị chính xác ngày nay là "giống Robusta ngon nhất thế giới" - chứ không phải nói chung chung "cà phê ngon nhất Việt Nam", cà phê Arabica đặc sản còn có vùng trồng khác như Đà Lạt. Ngoài ra, Bảo tàng Thế giới Cà phê là địa danh văn hóa thương mại do tập đoàn tư nhân Trung Nguyên Legend tự xây dựng, không phải bảo tàng quốc gia chính thức, cần mua vé riêng, và cách trung tâm thành phố khoảng 4km, không thể đi bộ từ khu trung tâm.

🌍
Chỉ dẫn địa lý được bảo hộ tại 32 quốc giaCục Sở hữu trí tuệ Việt Nam công nhận năm 2005, cập nhật năm 2020, là chỉ dẫn địa lý cà phê Việt Nam duy nhất được bảo hộ tại 32 quốc gia.
🏛️
Được định vị chính thức là "thành phố cà phê thế giới"Ban Bí thư Trung ương Đảng ra Kết luận số 67 năm 2019, chính thức định vị Buôn Ma Thuột là thành phố cà phê thế giới.
Robusta chứ không phải ArabicaThập niên 1920 do bệnh gỉ sắt phải chuyển sang trồng Robusta, tạo nên định vị chính xác "giống Robusta ngon nhất thế giới".
🎫
Bảo tàng là địa danh thương mại tư nhânDo Trung Nguyên Legend tự xây dựng, vé vào cửa mua riêng, cách trung tâm thành phố khoảng 4km, không đi bộ được.

Uống thế nào cho đúng vị

  • Khi gọi món có thể yêu cầu thẳng loại Robusta, để cảm nhận vị đậm đắng khác hẳn với Arabica đặc sản.
  • Cách uống truyền thống là cà phê phin pha cùng sữa đặc (cà phê sữa đá), uống lạnh hương vị càng rõ nét hơn.
  • Bảo tàng Thế giới Cà phê thích hợp dành nửa ngày tham quan, vé vào cửa mua riêng, bao gồm khu trưng bày và hoạt động trải nghiệm.

Nhìn nhận thật thà về gốc gác ly cà phê này

  • Cà phê Buôn Ma Thuột tuyệt đại đa số là giống Robusta, không phải giống Arabica thường được giới cà phê đặc sản ca ngợi.
  • Giống được du nhập sớm nhất thực ra là Arabica, do bệnh gỉ sắt mới chuyển sang trồng đại trà Robusta vào thập niên 1920.
  • Bảo tàng Thế giới Cà phê là địa danh văn hóa thương mại do doanh nghiệp tư nhân tự xây dựng, không phải bảo tàng quốc gia chính thức.

Vị đậm đắng của một ly cà phê Buôn Ma Thuột chứa đựng cả một bước ngoặt bất ngờ gần trăm năm của ngành cà phê Việt Nam - vương quốc Robusta ra đời vì dịch bệnh, nay dùng văn bằng chỉ dẫn địa lý gánh vác danh xưng "thành phố cà phê thế giới", danh hiệu này thực sự xứng đáng, không cần phải nhập nhằng tên giống để tô điểm thêm.