Trong chum sành ở cửa hàng quà lưu niệm, múc một thìa tương ra có màu vàng óng, ngửi thấy vị ngọt đặc trưng của ngô — đây là kỹ thuật ủ tương của làng Đình Tổ, mãi đến năm 2024 mới chính thức được công nhận là làng nghề truyền thống, nguyên liệu cũng khác với tương thông thường của Bắc Bộ.
Hội Nông dân tỉnh và báo làng nghề xác nhận chéo làng nghề được công nhận năm 2024
Trang chính thức của Hội Nông dân tỉnh Bắc Ninh (hoinongdan.bacninh.gov.vn, cơ quan chính thức) và langngheviet.com.vn (báo chuyên về làng nghề) xác nhận chéo, kèm thông báo ngày 22/5/2024 của UBND thị xã Thuận Thành chính thức công nhận là làng nghề truyền thống, món tương này dùng ngô làm nguyên liệu chính, lên men cùng đậu tương và nếp làm mốc, khác với cách làm tương chủ yếu từ đậu tương thông thường của Bắc Bộ, là kỹ thuật ủ truyền thống của làng Đình Tổ.
Nói thật: gốc thực sự ở làng Đình Tổ, năm ra đời chính xác không tra được
Cần nói thật rằng gốc thực sự ở làng Đình Tổ, thị xã Thuận Thành, không nằm trong địa phận thành phố Bắc Ninh, bảng này đặt tọa độ tại điểm bán hàng tiêu biểu đã xác nhận trong địa phận thành phố, nêu đúng thực tế chứ không tự nhận là sáng tạo gốc của thành phố Bắc Ninh. Năm ra đời chính xác không tra được số liệu, nguồn chỉ nói chung chung "lịch sử lâu đời", bảng này không dùng một năm cụ thể. Làng Đình Tổ cùng là gốc của hai món khác trong bảng này (cháo thái, bánh tro), nhưng công thức riêng lấy ngô làm nguyên liệu chính của món tương này đã đủ mạnh để đứng độc lập, không cần dựa vào câu chuyện làng để nâng đỡ.
Ăn sao cho đúng điệu
- Chợ trung tâm và cửa hàng quà lưu niệm thành phố Bắc Ninh phổ biến có bán tương đóng chum.
- Cách ăn truyền thống là chấm rau, trộn cơm hoặc xào món ăn, vị ngọt của ngô hòa cùng vị đậm của tương.
- Muốn xem xưởng ủ tương thật sự, có thể sắp xếp ghé thăm làng Đình Tổ, thị xã Thuận Thành.
Nhìn thẳng vào gốc tích của chum tương này
- Gốc thực sự ở làng Đình Tổ, thị xã Thuận Thành, không nằm trong địa phận thành phố Bắc Ninh, bảng này đặt tọa độ tại điểm bán hàng trong thành phố.
- Năm ra đời chính xác không tra được số liệu, chỉ có cách nói chung chung "lịch sử lâu đời", bảng này không dùng năm chưa được xác thực.
- Dùng ngô làm nguyên liệu chính là đặc điểm nhận diện cốt lõi của món tương này, khác với tương đậu tương thông thường của Bắc Bộ.
Múc một thìa tương trộn vào cơm trắng, vị ngọt đặc trưng của ngô hòa cùng vị đậm đà lan trên đầu lưỡi, chum tương này đựng không phải giai thoại triều đại nào, mà là một nghề ủ tương mãi đến năm 2024 mới được chính thức công nhận.